Bước chuyển từ môi trường học tập sang môi trường công sở luôn là một trong những giai đoạn nhiều thử thách đối với người trẻ. Dù sở hữu thành tích học tập tốt hay nền tảng chuyên môn vững vàng, không ít bạn vẫn cảm thấy áp lực, hụt hẫng hoặc mất phương hướng trong những tháng đầu đi làm.

Mới đây, đại diện NIC Global đã có buổi chia sẻ cùng VOV2 trong chuyên đề “Bạn trẻ và những cú sốc đi làm đầu tiên”, xoay quanh câu chuyện thích nghi của Gen Z khi bước vào môi trường làm việc chuyên nghiệp. Những góc nhìn thực tế từ doanh nghiệp đã mang đến nhiều thông tin hữu ích cho sinh viên, người lao động trẻ cũng như các nhà quản lý nhân sự trong bối cảnh thị trường lao động ngày càng thay đổi nhanh chóng.

Khi thực tế công sở khác xa kỳ vọng của người trẻ

Rất nhiều sinh viên bước vào công việc đầu tiên với tâm lý tự tin rằng chỉ cần chăm chỉ và có chuyên môn tốt là có thể nhanh chóng thích nghi. Tuy nhiên, môi trường làm việc thực tế lại đòi hỏi nhiều hơn kiến thức được học trên giảng đường.

Trong chương trình của VOV2, câu chuyện của Minh Anh – một sinh viên mới tốt nghiệp ngành truyền thông – phản ánh khá rõ điều này. Dù có thành tích học tập tốt, Minh Anh vẫn cảm thấy “sốc” khi bắt đầu làm việc tại doanh nghiệp. Không còn những yêu cầu chi tiết hay hướng dẫn từng bước như ở trường học, công việc thực tế buộc người trẻ phải tự tìm hiểu, chủ động triển khai và tự chịu trách nhiệm với kết quả cuối cùng.

Điều khiến nhiều bạn trẻ chịu áp lực không hẳn là khối lượng công việc quá lớn, mà là cảm giác liên tục bị chỉnh sửa, bị góp ý hoặc chưa đáp ứng được kỳ vọng của cấp trên. Những phản hồi trực diện trong môi trường công sở đôi khi khiến người mới dễ rơi vào trạng thái nghi ngờ bản thân.

Không chỉ ở khối văn phòng, nhiều bạn trẻ làm trong lĩnh vực kinh doanh, bán hàng hoặc vận hành cũng gặp áp lực tương tự. Công việc thực tế yêu cầu khả năng quản lý thời gian, xử lý nhiều đầu việc cùng lúc, phối hợp liên phòng ban và duy trì hiệu suất liên tục – những kỹ năng ít khi được rèn luyện đầy đủ trong môi trường đại học.

NIC Global: “Cú sốc đầu đời” đôi khi là trải nghiệm cần thiết

Trong chương trình phát sóng của VOV2, chị Phạm Phương Thu – Giám đốc Dịch vụ Nhân sự tại NIC Global – đã chia sẻ nhiều góc nhìn thực tế từ kinh nghiệm tuyển dụng và làm việc cùng lao động trẻ.

Theo chị Phương Thu, nhiều bạn trẻ hiện nay có năng lực chuyên môn khá tốt nhưng vẫn gặp khó khăn khi bước vào doanh nghiệp vì môi trường công sở đòi hỏi những kỹ năng hoàn toàn khác với môi trường học tập.

Thay vì chỉ hoàn thành bài tập cá nhân, người lao động cần:

• Biết tự ưu tiên công việc
• Chủ động làm rõ yêu cầu
• Phối hợp với nhiều bộ phận
• Quản lý thời gian hiệu quả
• Chịu trách nhiệm đến cùng với kết quả công việc

Đây cũng chính là lý do khiến nhiều người trẻ cảm thấy “ngợp” trong giai đoạn đầu đi làm, dù bản thân không hề yếu về chuyên môn.

Theo đại diện NIC Global, cú sốc đầu đời trong công việc không phải là điều tiêu cực hoàn toàn. Ngược lại, đây có thể là trải nghiệm cần thiết giúp người trẻ hiểu rõ hơn về môi trường làm việc chuyên nghiệp, đồng thời học cách thích nghi và trưởng thành.

Vì sao Gen Z dễ chịu áp lực trong những tháng đầu đi làm?

Trong những năm gần đây, cụm từ “Gen Z nhảy việc nhanh” hay “thế hệ dễ nghỉ việc” xuất hiện ngày càng nhiều trên thị trường lao động. Tuy nhiên, từ góc nhìn nhân sự, đây không đơn thuần là vấn đề thái độ làm việc.

Nhiều bạn trẻ hiện nay bước vào môi trường công sở với kỳ vọng cao về:

• Môi trường làm việc tích cực
• Sự ghi nhận nhanh chóng
• Cơ hội phát triển rõ ràng
• Công việc có ý nghĩa
• Sự cân bằng cuộc sống

Trong khi đó, thực tế doanh nghiệp thường chịu áp lực về KPI, deadline, doanh số và hiệu suất vận hành. Khoảng cách giữa kỳ vọng và thực tế khiến nhiều người trẻ rơi vào trạng thái thất vọng hoặc mất động lực.

Ngoài ra, mạng xã hội cũng góp phần tạo ra áp lực vô hình. Việc liên tục nhìn thấy hình ảnh thành công của người khác khiến nhiều bạn trẻ dễ so sánh và cảm thấy mình “chậm hơn”, “kém hơn” hoặc “chọn sai nghề”.

Theo NIC Global, thay vì vội vàng kết luận bản thân không phù hợp, người lao động trẻ cần cho mình thời gian thích nghi với:

• Văn hóa doanh nghiệp
• Cách vận hành công việc
• Phong cách quản lý
• Áp lực công sở thực tế

Kỹ năng thích nghi quan trọng không kém chuyên môn

Một trong những vấn đề được nhắc đến nhiều trong chương trình là khả năng thích nghi – yếu tố đang ngày càng được doanh nghiệp đánh giá cao.

Trong môi trường làm việc hiện đại, doanh nghiệp không chỉ tuyển người “biết làm”, mà còn cần người:

• Biết học nhanh
• Biết tiếp nhận phản hồi
• Biết tự điều chỉnh
• Biết phối hợp với đội nhóm

Theo chị Phạm Phương Thu, nhiều người trẻ ngại hỏi vì sợ bị đánh giá thiếu năng lực. Tuy nhiên, điều doanh nghiệp cần không phải là sự im lặng, mà là tinh thần chủ động.

Thay vì nói:

“Em không biết làm.”

Người lao động có thể trao đổi cụ thể hơn:

“Em đang hiểu theo hướng này, nhưng em còn phân vân ở phần này.”

Cách trao đổi như vậy cho thấy:

• Người lao động đã chủ động tìm hiểu
• Có tư duy giải quyết vấn đề
• Có trách nhiệm với công việc

Đây cũng là kỹ năng mềm quan trọng mà nhiều doanh nghiệp hiện nay đánh giá rất cao trong quá trình tuyển dụng và đào tạo nhân sự trẻ.

Góp ý trong công việc không phải là sự phủ nhận năng lực

Một trong những “cú sốc” phổ biến nhất của người mới đi làm là việc liên tục bị sửa hoặc nhận phản hồi từ cấp trên.

Trong môi trường học tập, sinh viên thường quen với việc được ghi nhận dựa trên kết quả cuối cùng. Nhưng ở doanh nghiệp, quá trình làm việc, cách phối hợp và khả năng cải thiện sau góp ý cũng quan trọng không kém.

Theo đại diện NIC Global, người trẻ cần hiểu rằng:

• Góp ý không đồng nghĩa với phủ nhận năng lực
• Feedback là một phần bình thường của quá trình học nghề
• Người tiến bộ nhanh thường là người tiếp thu phản hồi tốt

Thay vì phản ứng cảm tính hoặc tự nghi ngờ bản thân, người lao động nên:

• Ghi nhận vấn đề cần cải thiện
• Chủ động hỏi rõ kỳ vọng
• Điều chỉnh trong lần thực hiện tiếp theo

Khả năng tiếp nhận góp ý một cách chuyên nghiệp chính là nền tảng giúp nhân sự phát triển bền vững trong môi trường công sở.

Nỗ lực không có nghĩa là phải ôm hết mọi việc

Một sai lầm phổ biến của người trẻ trong giai đoạn đầu đi làm là cố gắng nhận quá nhiều việc để chứng minh năng lực.

Tâm lý “sợ bị đánh giá kém” khiến nhiều bạn:

• Không dám từ chối
• Không dám hỏi hỗ trợ
• Tự chịu áp lực một mình

Kết quả là công việc bắt đầu chồng chéo, sai sót tăng lên và hiệu suất giảm sút.

Theo chị Phạm Phương Thu, làm việc chuyên nghiệp không có nghĩa là cố gắng chịu đựng quá sức. Khi khối lượng công việc vượt khả năng xử lý, người lao động cần chủ động trao đổi với quản lý để:

• Làm rõ mức độ ưu tiên
• Điều chỉnh tiến độ
• Đề xuất phương án hỗ trợ

“Chịu trách nhiệm không có nghĩa là phải chịu đựng một mình” – chia sẻ từ đại diện NIC Global cũng là thông điệp nhận được nhiều sự đồng cảm từ người trẻ hiện nay.

Doanh nghiệp cũng cần thay đổi để giữ chân nhân sự trẻ

Không chỉ người lao động, doanh nghiệp hiện nay cũng đang đứng trước bài toán lớn về việc giữ chân Gen Z.

Trong bối cảnh thị trường lao động cạnh tranh, nhiều doanh nghiệp đã bắt đầu chú trọng hơn vào:

• Employee Experience
• Văn hóa doanh nghiệp
• Onboarding
• Đào tạo hội nhập
• Coaching cho nhân sự mới

Theo NIC Global, trải nghiệm của nhân viên trong 3–6 tháng đầu tiên có ảnh hưởng rất lớn đến quyết định gắn bó lâu dài.

Một quy trình onboarding hiệu quả không chỉ giúp nhân sự hiểu công việc, mà còn giúp họ:

• Hiểu văn hóa doanh nghiệp
• Biết cách phối hợp
• Cảm thấy được hỗ trợ
• Tăng sự tự tin trong công việc

Đây cũng là lý do nhiều doanh nghiệp hiện nay đầu tư mạnh hơn vào chiến lược phát triển nhân sự thay vì chỉ tập trung tuyển dụng.

NIC Global đồng hành cùng người lao động và doanh nghiệp

Là đơn vị hoạt động trong lĩnh vực giải pháp nhân sự, NIC Global không chỉ hỗ trợ doanh nghiệp tuyển dụng mà còn đồng hành trong việc:

• Xây dựng trải nghiệm nhân viên
• Tối ưu quy trình nhân sự
• Phát triển đội ngũ bền vững
• Kết nối nguồn nhân lực trẻ với doanh nghiệp phù hợp

Thông qua các hoạt động chia sẻ chuyên môn, workshop, talkshow và hợp tác truyền thông cùng các đơn vị như VOV, NIC Global mong muốn góp phần giúp người lao động trẻ hiểu hơn về môi trường công sở hiện đại, đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng đội ngũ nhân sự ổn định và thích ứng tốt với thị trường lao động mới.

Công việc đầu tiên luôn là một cột mốc đặc biệt với mỗi người trẻ. Những cú sốc ban đầu, áp lực công việc hay cảm giác hoang mang thực chất là một phần tự nhiên của quá trình trưởng thành nghề nghiệp.

Điều quan trọng không phải là tránh hoàn toàn khó khăn, mà là học cách:

• Thích nghi
• Chủ động
• Tiếp nhận phản hồi
• Quản lý áp lực
• Phát triển tư duy chuyên nghiệp

Từ góc nhìn của NIC Global, chuyên môn có thể giúp một người được tuyển dụng, nhưng chính thái độ, tinh thần trách nhiệm và khả năng thích nghi mới là những yếu tố quyết định việc một người có thể phát triển lâu dài trong môi trường làm việc hiện đại hay không.

Để biết thêm thông tin, vui lòng liên hệ với chúng tôi qua: